معمار و معماری ...

مطالب علمی و پژوهشی,عکسها,راندوها,دتایل ها,طرح و نقشه های معماری - بنا های مشهور ایران و جهان

عناصر و جزئيات در Roof Garden (باغ بام)



به نام خدا
عناصر و جزئيات در Roof Garden (باغ  بام) – قسمت اول
احسان حتمی ( دانشجوی کارشناسی ارشد معماری منظر دانشگاه شهید بهشتی )

Email: hatamy_arch@yahoo.com

انواع باغ ‌‌‌‌بام :
باغ بام ها را بر اساس سيستم اجرايي به سه دسته اصلي تقسيم مي كنند:
1. سيستم گسترده Extensive
2. سيستم متمركز Intensive
3. سيستم مدولار يا جعبه گياه Planter Box

سیستم گسترده

سیستم متمرکز

سيستم مدولار يا جعبه گياه

سيستم گسترده Extensive :
- اين سيستم به نام مقطع كم ارتفاع يا اجرا با ضخامت كم نيز شناخته مي شود.
- اين نوع بام سبز فقط شامل يك يا دو نوع گياه و محيط كاشت كم عمق مي باشد.
- معمولا اين سيستم براي زمانيكه حداقل بار وزن مدنظر باشد به كار گرفته مي شود.
- به طور اخص، فقط پرسنل نگهداري و تعمير به اين نوع بام دسترسي دارند.

- اين نوع بام مثل چمنهاي نروژي، بر روي بامهاي مسطح و شيبدار احداث مي شود.
- در اين سيستم معمولا گياهان به عمق 40 تا 100 ميلي متر استفاده مي شوند.
- حدود بار نهايي بام تقريباً بين 50 تا 100 كيلوگرم بر متر مربع در حالت اشباء مي باشد.
- براي سيستم گسترده واژه Geen Roof يا بام سبز استفاده مي شود.
- در مورد بام هاي شيب دار در اغلب مكان ها 10 تا 20 % شيب توصيه مي شود. در شيب حداكثر 30% نياز به استفاده از زهوار و ابزارهاي ضد فرسايش وجود دارد.


سيستم گسترده Extensive ( بام سبز )

جزئیات اجرایی سيستم گسترده Extensive

سيستم متمركز Intensive :
- اين سيستم به نام مقطع عميق يا باغ بام نيز شناخته مي شود.
- اين نوع از بام سبز شامل انواع مختلفي از گياهان مي باشد و مشابه يك پارك طراحي مي شود.
- برخي از بامهاي سبز داراي درختان بزرگ و آبنماهايي مي باشند كه اين موضوع خود احتياج به تقويت اساسي سازه دارد.
- اين سيستم اغلب نيازهاي سازه اي جديدي را براي بام الزامي مي كند، به ويژه براي بام هايي كه دسترسي عمومي نيز داشته باشد.
- براي سيستم متمركز واژه Roof Garden يا باغ بام استفاده مي شود.


سيستم متمركز Intensive (باغ بام)


جزئیات اجرایی سيستم متمركز Intensive (باغ بام)

سيستم مدولار يا جعبه گياه Planter Box
- در اين سيستم گياه و محيط كاشت آن در جعبه هاي مخصوصي كه تمام يا بيشتر بام سبز را مي پوشاند، نگهداري مي شود.
- در سيستم غير مدولار محيط كاشت يك لايه پيوسته بر روي بام سبز مي باشد.

سیستم مدولار یا جعبه گیاه


جزئیات اجرایی سيستم مدولار يا جعبه گياه Planter Box

مقايسه مزايا و معايب سيستم متمركز و سيستم گسترده:

اجزاء باغ ‌‌‌‌بام :
دسته بندي اجزاي اجرايي باغ بام ها بسيار متنوع و وسيع است. اين موضوع به اين دليل است كه هر موسسه يا شركت بازرگاني با توجه به رويكرد خودش با اين مسئله يك سري پيشنهاد ارائه مي كند. (رقابت در بازار، مهمترين دليل پيچيده شدن اين جزئيات است.)


دسته بندي كلي اجزاء باغ بام:
فارغ از همه دسته بندي هاي تجاري و آنچه كه در كاتالوگ شركت هاي مختلف وجود دارد اجزاء باغ¬بام را به 5 دسته كلي مي¬توان تقسيم بندي كرد:
1. لايه پوشش گياهي Plant layer
2. محيط كشت Growing medium
3. لايه زهكش Drainage layer
4. لايه محافظت Protection layer
5. ساختار سقف Roof construction

1. لايه پوشش گياهي :
تقريباً هر گياهي مي تواند روي بام گذاشته شود. اما اين با محدوديتهايي از قبيل آب و هوا، طراحي سازه اي و هزينه نگهداري و تصورات طراح بام سبز مواجه مي باشد. از آنجايي كه بامهاي سبز تا حد امكان سبك طراحي مي شوند، اغلب شامل پوششي هستند كه مي تواند در عمق كمي از خاك و با مراقبت و نگهداري كم يا بدون نگهداري رشد كنند.

2. محيط كشت:
محيط كشت همان فضايي است كه گياهان در آن شروع به رشد و نمو مي كنند.محيط كشت به واسطه الزامات خاصي سازه اي بايد وزن كمي داشته باشد به همين دليل نسبت به خاك معولي تفاوتهايي دارد.
بايد از محيط كشتي استفاده كرد كه حتي الامكان سبك بوده و وزنش حدود 900 كيلوگرم در هر متر مكعب در حالت مرطوب باشد.يك مخلوط معمولي مناسب مركب از 3/1 ماسه، 3/1 سنگ هاي متخلخل و 3/1 گياخاك مصنوعي( تركيبي از چوب پوسيده و كود نباتي) است.

3. لايه زهكش :
لايه زهكش بين محيط كاشت و لايه محافظت قرار مي گيرد تا آب بتواند از هر جاي بام سبز به سيستم زهكش ساختمان جريان يابد.
انتخاب لايه زهكش مناسب، بر اساس بيشينه جريان آبي كه از اطلاعات بارش تعيين مي شود، انجام مي گردد و از آنجايي كه لايه زهكش محيط كاشت و گياه را پشتيباني مي كند، مقاومت فشاري آن بايد مناسب باشد.
برخي از سيستم ها به سادگي لايه اي قطور از خاك انبساط يافته را به كار مي برند، اما هم اكنون اكثر شركتهاي بام سبز از يك حصير زهكش پلاستيكي موجدار با الگوي سازه اي مشابه كارتن تخم مرغ يا Landscape Pavers استفاده مي كنند. حداقل ضخامت لايه زهكش 20 ميلي متر مي باشد، اما حصيري ضخيم تر مي تواند يك عايق اضافي را تامين كند.


لايه زهكش خود مي تواند مجموعه پيچيده اي از لايه هاي ديگر باشد:

لايه صافي Filter Layer:
در بين محيط كشت و لايه زهكش فيلتري قرار دارد كه رطوبت را از محيط ريشه ها دور مي كند و مانع از گنديدگي ريشه ها مي شود.
اين فيلتر مي تواند شامل يك بافت پارچه اي باشد. در سيستم هاي مدرن معمولا از يك يا دو لايه "geotextile" غير بافته شده استفاده مي شود.
اين فيلتر حتي مي تواند لايه اي از شن و ماسه باشد و در اين حالت ممكن است با لايه زهكش تركيب شود.

لايه مانع ريشه ها Root barrier:
لايه اي است كه به خوبي از نفوذ ريشه ها و آسيب زدن آنها به عايق كاري و غشاء سقف جلوگيري مي كند. لايه مانع ريشه ها معمولا بيشتر در سيستم متمركز استفاده مي شود و در زير زهكش و بلافاصله در بالاي لايه waterprof يا آب بند نهايي يا عايق كاري حرارتي قرار مي گيرد.
اين لايه معمولا از يك پوسته پلي اتيلن تشكيل شده است.
اين لايه بيشتر در پروژه هاي عمومي مثل ميدان ها كه ترافيك عبوري و بار سقف زياد است و جاهايي كه گياهاني با ريشه هاي عميق و ريشه هاي تهاجمي كاشته شده استفاده مي شود.
Drain board:
يك شيت سه لايه است كه لايه بالايي عمل فيلتر را انجام مي دهد و آب اضافي را از قسمت ريشه ها دور مي كند اين لايه همچنين به عنوان لايه محافظ ريشه ها عمل مي كند.
لايه وسطي كه به شكل كاسه هاي مخروطي شكل است آب اضافي را از ريشه ها دريافت كرده و در خود نگه مي دارد اين لايه به كاهش سرعت Run-off آب باران كمك مي كند و از طرفي باعث گردش هوا و جلوگيري از گنديدگي محيط مي شود.
لايه پاييني يك فيلتر پارچه اي است كه مانع از آسيب ديدن غشاء و عايق مي شود.




4. لايه محافظت :
اين لايه بيشتر شامل شامل لايه هايي است كه يا بام را از نشت كردن و نفوذ آب حفاظت مي كنند يا از سيستم عايق كاري محافظت مي كنند.
غشاء بام يا لايه عايق كاري رطوبتي Water Proofing:
بام را از نشت كردن و چكه كردن محافظت مي كنند. غشاء هم به شكل يك لايه يكپارچه ضدآب استفاده مي شود و هم به شكل شيت هاي بهم پيوسته.
انتخاب يك غشاء مناسب بستگي به شزايط بام، هزينه و سهولت اجرا و تعمير دارد.
اخيرا برخي كارخانه ها محصولي توليد كرده اند كه لايه مانع ريشه و غشاء را در يك لايه قرار داده است.
صفحه محافظ Protection Board :
صفحه محافظ به طور مستقيم بروي غشاء قرار مي گيرد و آن را در طول عمليات اجرايي و از شكست محافظت مي كند.
لايه محافظ مي تواند باريکه اي از بتن سبك، صفحه اي از عايق محكم، ورقه ضخيم پلاستيكي، ورق مسي، يا تركيبي از اينها، بر حسب ويژگي هاي طراحي و كاربرد بام سبز باشد.
برخي از سيستمهاي بام سبز لزوماً به صفحه محافظ احتياجي ندارند و ممكن است از لايه مانع ريشه به جاي آن استفاده شود.


تصویر نصب غشاء بام

جزئيات اجرايي:











References:

- Beckman, S.; Jones, S.; Liburdy, K. and Peters, C., “Greening Our Cities: AnAnalysis of the Benefits and Barriers Associated with Green Roofs”. PortlandState University, Planning Workshop, 1997
- Spirn, Anne Whiston, Basic Books.The Granite Garden: Urban Nature and Human Design, 1984
- Borvin, Marie-Anne & Challies, George, “Greening the roofscape.” Architecture, 1998 February,Canadian
- Miller, Charlie, Principal, Roofscapes, Inc.; spring 2001.
- Minke, G. und Witter, G.; HausbegruenunPeck and Kuhn, “Design Guidelines for Greenroofs.”g; Verlag Dieter Fricke GmbH, Frankfurt, 1982
- Peck, Steven and Kuhn, Monica, “Design Guidelines for Greenroofs.”Prepared for CMHC and the Ontario Association of Architects (OAA).Accessible online through the CMHC website at: http://www.cmhc-.com
- Velasquez, Linda S., greenroofs.com. Website: http://www.greenroofs.com
- schl.gc.ca/en/imquaf/himu/himu_002.cfm
- http://www.greenroofs.ca/grhcc/Greenbacks.pdf
- http://www.cmhc-schl.gc.ca/en/imquaf/himu/himu_002.cfm
- http://www.roofmeadow.com
- http://www.greenroofs.com
 

+ نوشته شده در  پنجشنبه 1388/08/14ساعت 12:32  توسط مجتبی قاسمی  |